VATANDAŞLAR İÇİN DOMUZ GRİBİ İLE İLGİLİ MERAK EDİLENLER:

Domuz gribi nedir?
Domuzlarda hastalığa yol açan bir mikroorganizma olan influenza tipi A virüsünün insanlarda oluşturduğu solunum yolu hastalığıdır.
Virüs şimdiye kadar insanlarda hastalığa yol açmamakta, sadece domuzlarda görülmekteydi. Anca mikroorganizmadaki değişime bağlı olarak ortaya yeni bir formu (influenza tipi AH1N1) çıkmıştır ve solunum yolu ile özellikle yakın temas, öksürmek ve hapşırmak suretiyle insandan insana bulaşabilmektedir.

Kış aylarında görülen gripten (mevsimsel influenza) farkı nedir?
H1N1, kış aylarında görülen etkeni benzer özelliklere sahiptir. Hastalığın bulaşma yolu ve belirtileri de benzerlik göstermektedir. Ancak, yeni H1N1 tipinde virüs, insanlar, kuşları, domuzları etkileyen bir genetik özelliğe sahiptir.

Domuzlarda hastalık en sık ne zaman görülmektedir?
Domuzlar arasında salgın tüm yıl boyunca görülmekle birlikte, ılımlı bölgelerde sonbahar ve kış aylarında görülme sıklığı artmaktadır. Birçok ülke domuz toplulukların domuz gribine karşı aşılamaktadır. İnsanlarda kullanabilecek uygun aşı henüz mevcut değildir.

Domuz gribinin insan sağlığına etkileri nelerdir?
İnsanlar arasında domuz gribi enfeksiyonu, tek tek vakalar halinde veya salgınlar halinde görülebilir. Kinik belirtileri gribe (mevsimsel influenza) benzeridir. Bunlar ateş, baş ağrısı, boğaz ağrısı, öksürük, genel vücut ağrısı, halsizlik ve bitkinlik şeklindedir. Ancak bazı vakalarda hiçbir belirti görülmezken bazıları ölümle sonuçlanabilir.

İnsan domuz gribi vakaları nerelerde görülmüştür?
26 Nisan 2009'da Meksika laboratuarı tarafından doğrulanmıştı 18 vaka bildirilmiştir. Halen araştırılmakta olan şüpheli vakalar ülkenin 32 eyaletinin 19'undan bildirilmiştir. Meksika Başkanı Felipe Calderon 81 ölümün salgından kaynaklandığından şüphelendiğini ve halen 374 kişinin hastanede yatmakta olduğunu bildirmiştir. 929 kişinin solunum yolu hastalığı nedeniyle hastanelere başvurduğunu ve yapılan inceleme sonucunda evlerine gönderildiği bildirilmiştir.

26 Nisan 2009'da ABD laboratuarda doğrulanmış 20 vaka bildirilmiştir. Bunların 8'i New York, 7'si Kalifornia, 2'si Teksas, 2'si Kansas ve1' Ohio eyaletlerindendir. Şu ana kadar ölüm bildirilmemiştir.
Ayrıca İspanya'da 2 vaka ve Kanada'da 6 vaka bildirilmiştir.

İnsan domuz gribi virüsü nasıl bulaşır?
İnsanlar domuz gribini genellikle enfekte olmuş domuzlarda almaktadır. Ayrıca şu an ki salgında insandan insana bulaşmanın olduğu düşünülmektedir. İnsandan insana bulaşta yakın temas, hastalığı taşıyanlarla aynı ortamı paylaşmak önemli rol oynar.

Domuz gribinin belirtileri nelerdir?
Domuz influenza A virüs enfeksiyonunda; ateş öksürük, boğaz ağrısı, vücutta ağrı, yorgunluk/kırgınlık, baş ağrısı, üşüme görülebilir. Bazı domuz gribi vakalarında kusma ve isal de görülmektedir. Mevsimsel gribe benzer şekilde, insanlardaki domuz gribinin şiddeti hafiften ağıra değişe bilmektedir. Ağır vakalarda pnömoni, solunum yetmezliği ve bazen de ölüm görülebilmektedir. Hastalık özellikle genç ve orta yaş grubunu tutmaktadır. Kronik sağlık sorunu olanlar gibi bazı gruplarda domuz gribi ağır seyredebilmektedir.

Domuz eti ve domuz ürünlerini yemek güvenlimidir?
Domuz gribinin, usulüne uygun hazırlanan domuz eti ve diğer domuz ürünlerinin yenmesiyle bulaştığına dair bulgumuz yoktur. Domuz influenza virüsü, 70C derece ısıtılınca ölmektedir.

Hastalığın görüldüğü ülkelere seyahat edeceğim. Neler yapmam gerekir?
Dünya sağlık örgütü tarafında yayınlanmış bir seyahat kısıtlaması yoktur.Mümkün olduğunca kapalı ve kalabalık ortamlarda bulunulmaması, bulaşma riskini azaltacaktır. Solunum yoluyla bulaşan tüm hastalıklar için olduğu gibi başta sabunla el yıkama gibi kişisel hijyen özelliklerini uygulamak son derece önemlidir. Gidilen ülkelerin yerel otoritelerinin öngördüğü tedbirlere uyulması gerektiği durumlarda basit cerrehi maske kullanılması hastalığın bulaş riskini azaltacaktır. Ayrıca grip belirtileri görüldüğünde en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Hastalığın görüldüğü ülkelere seyahat ettim. Ne yapmam gerekir?
Hastalık şu ana kadar Meksika, Amerika Birleşik Devletleri; Kanada ve İspanya'da görülmüştür.
Son 2 hafta içinde hastalığın görüldüğü ülkelere ziyarette bulunmuşsanız ve başta 38C'den yüksek ateş, öksürük, boğaz ağrısı, vücutta ağrı, yorgunluk /kırgınlık , baş ağrısı, üşüme kusma ve ishal gibi grip belirtileri belirtileriniz varsa en yakın sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir. Böyle belirtiler sadece grip ya da domuz gribi hastalıkları sonucu ortaya çıkmaz. Zatürree, nezle, bronşit gibi başka birçok solunum yoluyla bulaşan hastalıkta benzer belirtiler gösterebilir. Bu durumların ayırt edilebilmesi için en yakın sağlık kuruluşuna başvurmak gerekir.

Uluslar arası seyahate çıkmayı planlıyorum, hastalıktan korunmak için neler yapmalıyım?
Halen Dünya Sağlık Örgütü yetkilileri seyahatin yada ticaretin kısıtlanası gerekmediğini bildirmektedirler. Genel olarak kişisel temizlik önlemlerinin alınması, kalabalık ve havasız ortamlardan mümkün olduğunca kaçınılması gerekmektedir.
Zorunlu haller dışında salgının yaşandığı bölgelere olan seyahatler ertelenmelidir.
En etkili önlem el yıkamadır. Öksürürken yada hapşırırken ağız ve burnunuzu tek kullanımlık mendil ile kapatın ve mendili atın. Özellikle hapşırma yada öksürme sonrasında ellerinizi su ve sabunla yıkayın. Alkol bazlı el dezenfektanları kullanılabilir. Hastalığın başlıca insandan insana, hapşırma, öksürme gibi yollarla bulaştığı düşünüldüğünden hasta kişilerle temastan kaçınmak uygun bir koruma yöntemidir. Kirli ellerle gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmak buradaki virüslerin elleriniz yoluyla yayılmasına neden olabilir. Bol sıvı gıda tüketin, iyi beslenin, dinlenmeye dikkat edin.

Konuyla ilgili ayrıntılı bilgiyi Alo 184 Sağlık hattından www.grip.saglik.gov.tr adresinden alabilirsiniz.